Biyografi Dünyası
Tersine Dünya

Tersine Dünya

Film · 1993 · 17 kişi

Ersin Pertan'ın yazıp yönettiği Türk komedisi Tersine Dünya, Orhan Kemal'in aynı adlı romanından uyarlandı; film Özer Film için Enver Özer'in yapımcılığında hazırlandı. Film 1993 yapımıdır ve 7 Ocak 1994'te gösterime girmiştir. Fikri tek cümleyle sorulabilir: kadınlarla erkekler yer değiştirseydi ne olurdu?

Hikâye, toplumsal rollerin baştan aşağı tersine döndüğü hayali bir düzende geçer. Kadınlar mahallenin kabadayısıdır, çalışıp eve ekmek getirir; erkekler ise evde oturur ve evlendirilmek için kaçırılır. Demet Akbağ, Bitirim Leyla'yı canlandırır; Rasim Öztekin Süleyman rolündedir. Kadroda Lale Mansur (Sarı Leman), Jale Arıkan (Hasibe), Berhan Şimşek (Hamza), Serra Yılmaz (Meryem), Cem Davran (Zekerya) ve Emre Altuğ (Orlando) da yer alır; Esra Pertan Leyla'nın kızını oynar. Tersine dönen düzen mesleklere de yansır: Sevda Ferdağ fabrikatörü, Candan Sabuncu Komiser Nuran'ı, Canan Suavi Polis Neriman'ı, Sevim Gelenbe ise Yumrukçu Fatma'yı canlandırır. Komedi, ters yüz edilmiş bu düzenle toplumsal cinsiyet kalıplarını mizahi bir dille sorgular.

Görüntü yönetmenliğini Uğur Döndür, müziği Onno Tunç, kurguyu Nevzat Dişiaçık üstlenmiştir; sanat yönetmeni Annie G. Pertan'dır.

YönetmenErsin Pertan
Yapım ŞirketiÖzer Film

Tepkiler

En fazla 3 tepki seçebilirsiniz.

Oyuncular

Kadroda ayrıca: Esra Pertan, Canan Suavi (Polis Neriman)

Ortak oyunculu yapımlar

Yönetmenin diğer yapımları

Farklı gözlerle

Yapay zekâ destekli editoryal değerlendirmeler: farklı izleyici bakış açılarından yazıldı. Okur yorumu değildir; okurların incelemeleri aşağıda.

Tarih ve Toplum Gözü Dönemi, toplumsal arka planı ve yapımın neyi yansıttığını soran bir bakış.

Orhan Kemal'in romanından uyarlanan film, toplumsal cinsiyet rollerini ters çevirerek bildiğimiz düzeni yabancılaştırıyor. Kadınların kabadayı, erkeklerin evlendirilmek için kaçırılan taraf olması, gerçek hayatta kız kaçırma gibi uygulamaların ne kadar olağan karşılandığını gösteren keskin bir ayna. Tersine dönen düzenin mesleklere uzanması, yani komiserin, polisin ve fabrikatörün kadın olması, eşitsizliğin yalnızca evde değil iş hayatında da kurulduğunu hatırlatıyor. Bu tür bir tersine çevirme, kalıpları sorgulamakla onları güldürü malzemesi olarak yeniden üretmek arasında ince bir çizgide yürür; filmin bu çizgide her an dengeyi tutturduğunu söylemek zor.

Sinefil Senaryo, kurgu ve yönetmenlik tercihlerine bakan, formül işlere mesafeli bir bakış.

Tersine Dünya'nın gücü de zaafı da tek cümlelik fikrinde. Kadınlarla erkeklerin yer değiştirdiği bir dünya, kısa bir skeç için kusursuz bir çıkış noktası; uzun metrajda ise bu fikrin her sahnede yeni bir şey söylemesi gerekiyor. Ersin Pertan'ın senaryosu tersine çevirmeyi mahalleden polise, fabrikadan eve kadar yayarak çeşitlilik arıyor, ama yapı büyük ölçüde aynı şakanın farklı mekânlarda tekrarına dayanıyor. Annie G. Pertan'ın sanat yönetimi ve Onno Tunç'un müziği, bu hayali düzeni tutarlı bir dünya olarak kurmaya yardım ediyor. Kadronun genişliği ise anlatıyı dağıtıyor: bu kadar çok yan karakter, ana çizginin dramatik ağırlığını hafifletiyor.

Yeşilçam Nostaljisi Klasiklerle büyümüş, sıcak hikâye ve güçlü oyunculuk arayan bir izleyici bakışı.

Orhan Kemal, Türk edebiyatında insanı sevgiyle, yoksulluğu mizahla anlatan bir ustadır; onun romanlarından çıkan bir filmde aranacak şey de o sıcaklıktır. Tersine Dünya bu açıdan ilginç bir deneme: kaynağının mizahi bakışını koruyor ve fikri cesurca uç noktaya taşıyor. Ancak klasiklerle büyümüş bir göz için film, karakterlerin iç dünyasından çok fikrin kendisine yaslanıyor. İnsanlar bir düşünceyi göstermek için konuşan figürlere dönüştükçe, Orhan Kemal'in o içten insan sevgisi biraz geride kalıyor.

İncelemeler (0)

Giriş Yap İnceleme yazmak için giriş yapın.

Yorumlar