Le Fantôme de la liberté

İspanyol yönetmen Luis Buñuel, sürrealist ve hicivli kara komedi Le Fantôme de la liberté'yi (Özgürlük Hayaleti) 1974'te Fransız-İtalyan ortak yapımı olarak çekti. Buñuel'in uzun metrajlı filmografisinde otuz birinci, sondan bir önceki filmidir. Senaryoyu uzun yıllardır çalıştığı ortağı Jean-Claude Carrière ile birlikte yazmış, yapımcılığı Serge Silberman üstlenmiştir. Buñuel, filmi daha sonra The Milky Way ve The Discreet Charm of the Bourgeoisie ile birlikte hakikat arayışına adadığı gevşek bir üçlemenin son halkası olarak tanımlamıştır. Adı, Komünist Manifesto'nun açılışındaki "Avrupa'da bir hayalet dolaşıyor" cümlesine göndermedir.

Film düz bir olay örgüsü izlemez; on dört bölüme ayrılan yapıda her bölümü bir sonrakine, bir karakterin başka bir duruma geçmesi bağlar. Hikâye bir İspanyol romantik şairinin masalından esinlenmiştir. Sahneler arasında, yemek masası çevresinde klozetlere oturan insanların görüldüğü akılda kalan bir bölüm de vardır. Bu absürt, giderek uçan olaylar zinciri; aile, kilise, ordu ve burjuva törelerini hedef alırken izleyicinin toplumsal kuralların ve gerçekliğin sağlamlığına dair önyargılarını sınar.

Geniş kadroda Adriana Asti, Julien Bertheau, Jean Rochefort, Michel Piccoli, Adolfo Celi (Doktor Pasolini), Michael Lonsdale (Şapkacı), Jean-Claude Brialy (Bay Foucauld), Monica Vitti (Bayan Foucauld) ve Milena Vukotic yer alır. Yapım eleştirmenlerce beğenilmiş ve Buñuel'in en iyi filmleri arasında sayılmıştır.