Müzeyyen Senar

Müzeyyen Senar — Biografija

Müzeyyen Senar (pravim imenom Müzeyyen Dombayoğlu Senar; r. 16. jula 1918, Gököz, Keles, Bursa – u. 8. februara 2015, Izmir), turska pjevačica i filmska glumica, jedan od najpoznatijih glasova turske umjetničke muzike. Rođena u jednom selu Burse u posljednjim godinama Osmanske države, postala je jedna od simboličkih ličnosti turske muzike republikanskog perioda, a tokom svoje duge karijere bila je poznata kao „Diva Republike“.

Muzičko obrazovanje započela je u Anadolskom muzičkom društvu, učeći kod nastavnika uda i violine Kemala Niyazija Seyhuna. Vodeći kompozitori tog doba, poput Hafıza Sadettina Kaynaka, Selahattina Pınara, Lem'ija Atlıja i Mustafe Nafiza Irmaka, davali su joj časove i usmjeravali je u izvođenju vlastitih djela. Brzo zapažena zbog svog snažnog glasa, još u tinejdžerskim godinama počela je nastupati na scenama istanbulskih gazina i muzičkih dvorana tokom 1930-ih godina.

Tokom scenske i snimateljske karijere duge oko sedamdeset godina snimila je veliki broj albuma. Serijal od pet albuma 40. Sanat Yılında Veda, objavljen 1973. i 1974. godine, okrunio je četrdesetu godinu njenog umjetničkog djelovanja; djela poput Bir Bahar Akşamı (1977), Çilingir Sofrası (1978) i Müzeyyen Senar'la Fasl-ı Muhabbet (1989) također su dosegla široku publiku. Objavljeni su i izbori iz njenog repertoara, poput Atatürk'ün Sevdiği Şarkılar (2007); njeni snimci ponovo su ušli u opticaj kroz nove kompilacije i nakon njene smrti. Oproštaj od scene uslijedio je 2000-ih godina.

Njena veza s filmom nastavljena je i kao glumica i kroz pjevanje. Filmska karijera koja je počela filmovima Kerem ile Aslı (1942) i Nasreddin Hoca Düğün'de (1943) nastavljena je filmovima İstanbul Geceleri (1950), Sihirli Define (1950), Ne Sihirdir Ne Keramet (1951), Sevgili Hocam (1972) i Analar Ölmez (1976). Njene pjesme korištene su u mnogim filmovima produkcije Yeşilçam. Godine 1989. učestvovala je u televizijskoj seriji Taş Plaktan Bugüne, dok ju je dokumentarni film Fatiha Akına o muzici Istanbula, İstanbul Hatırası: Köprüyü Geçmek (2005), približio novim generacijama.

Republika Turska dodijelila joj je titulu Državnog umjetnika, a dobila je i Veliku nagradu za kulturu i umjetnost Ministarstva kulture i turizma. U privatnom životu bila je udata za Ercümenta Işıla. Preminula je 8. februara 2015. godine u Izmiru, u dobi od 96 godina.